Mở đầu bằng một câu chuyện nhỏ: Hồi tháng 3 năm ngoái, tôi có ngồi cà phê với một anh bạn mở quán phở ở quận Bình Thạnh. Anh ấy than thở rằng quán đông khách nhưng không dám vay ngân hàng vì sợ lãi suất cao, thủ tục rườm rà.
Tôi hỏi: "Anh đã thử tìm hiểu mấy gói vay ưu đãi cho hộ kinh doanh chưa?" Anh tròn mắt: "Có gói đó hả?" Đó cũng là lý do tôi ngồi viết bài này – để chia sẻ với anh em tiểu thương, chủ quán, người bán hàng online rằng: có tiền giúp đấy, nhưng phải biết đường mà lấy.Gói vay vốn chính sách Của ít nhưng chắc
Có một sự thật mà nhiều người không biết: Ngân hàng Chính sách Xã hội (NHCSXH) đã giải ngân hơn 300.000 tỷ đồng trong 5 năm qua cho các hộ kinh doanh, hộ nghèo và cận nghèo. Con số này không phải do tôi bịa ra, mà nằm trong báo cáo của Ngân hàng Nhà nước năm 2024.
Điều đáng nói là lãi suất của gói này chỉ từ 6-7%/năm, thấp hơn nhiều so với vay thương mại thông thường (thường 10-12%/năm). Hãy nhìn vào bảng so sánh dưới đây để thấy rõ sự khác biệt:| Loại vay | Lãi suất | Thời hạn tối đa | Hạn mức tối đa | Điều kiện |
|---|---|---|---|---|
| Vay chính sách ưu đãi | 6-7%/năm | 5 năm | 100 triệu đồng | Có xác nhận của địa phương |
| Vay thương mại thông thường | 10-12%/năm | 3-5 năm | 500 triệu - 1 tỷ đồng | Tài sản đảm bảo, lịch sử tín dụng |
| Vay qua app online | 1.5-3%/tháng | 6-12 tháng | 10-50 triệu đồng | Chỉ cần CMND, điện thoại |
Năm ngoái, chị Lan bán bánh mì ở quận 3 vay được 50 triệu từ NHCSXH với lãi suất 6.6%/năm. Chị kể: "Tôi mua thêm máy xay sinh tố công nghiệp, tủ trưng bày, doanh thu tăng gấp rưỡi sau 3 tháng." Đấy, vốn chính sách tuy ít nhưng nếu biết dùng đúng mục đích thì hiệu quả lắm.
Nhưng cũng có cái dở: thủ tục hơi rườm rà, cần xác nhận của phường/xã, tổ trưởng dân phố... Nhiều người ngại vì phải chạy giấy tờ.Tuy vậy, tôi bảo thật: "Có công mài sắt có ngày nên kim", bỏ một chút thời gian để được vay lãi thấp thì đáng lắm.Gói hỗ trợ hậu Covid Vẫn còn 'sống' đây
Nhiều người tưởng rằng gói giúp Covid đã hết từ lâu. Sai rồi nhé!
Thực tế, các chính sách giúp doanh nghiệp nhỏ và hộ kinh doanh vẫn đang được triển khai, và sẽ kéo dài đến hết năm 2025. Tôi vừa đọc báo cáo mới nhất: tổng quy mô gói giúp giai đoạn 2020-2024 lên tới gần 900.000 tỷ đồng.Riêng năm 2025, Chính phủ dự kiến sẽ giúp thêm khoảng 204.000 tỷ đồng cho doanh nghiệp và người dân. Cụ thể những chính sách nào còn hiệu lực?Hãy xem bảng dưới đây:| Chính sách | Nội dung | Thời hạn | Đối tượng áp dụng |
|---|---|---|---|
| Giảm 2% thuế GTGT | Từ 10% xuống 8% cho nhiều nhóm hàng | Đến tháng 6/2025 (dự kiến kéo dài đến 2026) | Doanh nghiệp, hộ kinh doanh |
| Gia hạn thuế | Gia hạn thuế GTGT, TNDN, tiền thuê đất | Các kỳ tính thuế tháng 2-6/2025 | Hộ kinh doanh, doanh nghiệp nhỏ |
| Giảm 30% tiền thuê đất | Áp dụng cho năm 2025 | Cả năm 2025 | Người sử dụng đất kinh doanh |
| Giảm phí, lệ phí | 10-50% cho 36 khoản phí, lệ phí | Đến hết 2025 | Tất cả doanh nghiệp, hộ kinh doanh |
Anh bạn mở quán phở của tôi sau khi biết tin đã reo lên: "Trời ơi, vậy mà tôi không biết!" Anh ấy tính ra mỗi tháng tiết kiệm được vài triệu tiền thuế, tiền thuê đất nhờ mấy chính sách này. Đúng là "kiến tha lâu cũng đầy tổ".
Đáng chú ý là việc gia hạn thuế thực chất là một "khoản vay 0%" từ Nhà nước. Ví dụ, nếu bạn nợ 100 triệu tiền thuế, thay vì phải nộp ngay, bạn được gia hạn 6 tháng.Trong thời gian đó, bạn có thể dùng số tiền này để quay vòng vốn. Với lãi suất thị trường hiện tại khoảng 10%/năm, bạn đã tiết kiệm được 5 triệu đồng tiền lãi.Những gói vay từ quỹ hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ
Bạn có biết rằng, ở Việt Nam có một hệ thống quỹ giúp tài chính cho doanh nghiệp nhỏ và vừa? Tuy chưa phát triển mạnh như Nhật Bản (nơi có hệ thống bảo lãnh tín dụng cực kỳ bài bản), nhưng những quỹ này đã và đang giúp nhiều hộ kinh doanh có cơ hội tiếp cận vốn.
Hồi tháng 4/2025, Sở Tài chính thành phố Huế đã ký quyết định giúp tư vấn cho doanh nghiệp nhỏ và vừa. Đây là một trong những mô hình đang được nhân rộng.Các quỹ hiện có:| Tên quỹ | Mức vay tối đa | Lãi suất | Điều kiện chính |
|---|---|---|---|
| Quỹ hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa địa phương | 500 triệu | 7-8%/năm | Có phương án kinh doanh khả thi |
| Quỹ bảo lãnh tín dụng | 1 tỷ đồng | 8-9%/năm | Có tài sản đảm bảo một phần |
| Quỹ phát triển khoa học công nghệ | 300 triệu | 6%/năm | Dự án có tính sáng tạo, đổi mới |
Một điểm thú vị: các quỹ này thường yêu cầu bạn phải có phương án kinh doanh rõ ràng. Đừng nghĩ viết phương án là khó.
Tôi từng hướng dẫn một chị bán trà sữa viết phương án vay 200 triệu để mở thêm chi nhánh. Chỉ cần vài tờ giấy: mô tả mặt bằng, dự kiến doanh thu, chi phí, lợi nhuận...thế là xong.So sánh giữa các gói vay Nên chọn cái nào?
Đây là câu hỏi mà tôi nhận được nhiều nhất từ bạn đọc. Câu trả lời là: tùy vào hoàn cảnh của bạn.
Hãy nhìn bảng dưới đây để thấy rõ:| Tiêu chí | Vay chính sách | Vay thương mại | Vay quỹ hỗ trợ |
|---|---|---|---|
| Lãi suất thấp nhất | ★★★★★ | ★★ | ★★★★ |
| Thủ tục đơn giản | ★★ | ★★★ | ★★★ |
| Hạn mức cao | ★★ | ★★★★★ | ★★★★ |
| Thời gian giải ngân nhanh | ★★★ | ★★★★ | ★★★ |
| Phù hợp với hộ kinh doanh nhỏ | ★★★★★ | ★★ | ★★★★ |
Từ kinh nghiệm thực tế của tôi và nhiều người quen:
-
Nếu bạn cần vay dưới 100 triệu, không có tài sản đảm bảo: chọn vay chính sách.
-
Nếu bạn cần vay 200-500 triệu, có tài sản thế chấp: chọn vay thương mại nhưng nhớ thương lượng lãi suất.
-
Nếu bạn có dự án kinh doanh mới, mang tính sáng tạo: chọn vay quỹ hỗ trợ.
Một lưu ý nhỏ: đừng bao giờ vay qua app với lãi suất 1.5-3%/tháng. Tính ra lãi suất năm lên tới 18-36%, gấp 3-6 lần vay ngân hàng.
Tôi đã thấy nhiều người sa lầy vì mấy app "vay nhanh, không cần thế chấp" này.Kinh nghiệm thực tế Làm sao để được duyệt vay?
Sau 10 năm viết blog và làm cố vấn cho nhiều hộ kinh doanh, tôi đúc kết được vài mẹo nhỏ:
Thứ nhất, chuẩn bị hồ sơ kỹ lưỡng. Đừng nghĩ "chỉ cần đến là được".
Hãy mang theo:-
Giấy phép kinh doanh (nếu có)
-
Sổ hộ khẩu, CMND/CCCD
-
Hợp đồng thuê mặt bằng (nếu thuê)
-
Hóa đơn, chứng từ mua bán 3 tháng gần nhất
-
Phương án kinh doanh (viết tay cũng được, nhưng phải rõ ràng)
Thứ hai, tạo mối quan hệ tốt với cán bộ tín dụng. Không phải "chạy chọt", mà là giữ thái độ chuyên nghiệp, trả lời điện thoại lịch sự, cung cấp thông tin đầy đủ.
Một lần tôi đi cùng anh bạn đến ngân hàng, thấy anh ấy gọi điện hỏi thăm cô cán bộ tín dụng: "Chị ơi, em gửi thêm mấy tờ hóa đơn, chị xem có thiếu gì không?" Chỉ đơn giản vậy thôi, nhưng thể hiện sự tôn trọng và cầu thị. Thứ ba, minh bạch về tài chính.Đừng khai thu nhập thấp để trốn thuế, rồi lại kêu không vay được. Ngân hàng nhìn vào dòng tiền, nếu bạn khai doanh thu 10 triệu/tháng, họ chỉ cho vay 20-30 triệu.Nhưng nếu bạn khai thật 50 triệu/tháng, bạn có thể vay 100-200 triệu. Một ví dụ điển hình: chị Hương bán quần áo online, mỗi tháng thu nhập thực tế 80-100 triệu.Nhưng chị chỉ khai thuế 15 triệu. Khi vay ngân hàng mua thêm hàng, chị bị từ chối vì "không đủ năng lực tài chính".Chị than vãn với tôi. Tôi bảo: "Chị phải đánh đổi thôi.Muốn vay được tiền, phải chịu khai đúng thu nhập."Sau đó chị quyết định chuyển sang mô hình kinh doanh chính thức, đóng thuế đầy đủ. Kết quả: chị vay được 300 triệu từ ngân hàng với lãi suất 9%/năm, mở được cửa hàng offline, doanh thu tăng gấp đôi.
Kết hợp các gói vay Chiến thuật thông minh
Nếu bạn nghĩ chỉ được vay một gói thì hơi thiệt. Trên thực tế, bạn hoàn toàn có thể kết hợp nhiều gói vay cùng lúc, miễn là tổng dư nợ không vượt quá khả năng trả nợ.
Ví dụ, một hộ kinh doanh có thể:-
Vay 50 triệu từ NHCSXH với lãi suất 6.6%/năm để mua máy móc
-
Vay 100 triệu từ ngân hàng thương mại với lãi suất 10%/năm để nhập hàng
-
Tận dụng chính sách gia hạn thuế để có thêm 20-30 triệu vốn lưu động
Tổng cộng, họ có thể huy động 170-180 triệu với chi phí vốn trung bình chỉ khoảng 8.5%/năm, thấp hơn nhiều so với vay tín dụng đen hay app online. Hãy xem bảng so sánh dưới đây:
| Chiến thuật | Tổng vốn | Lãi suất trung bình | Rủi ro |
|---|---|---|---|
| Chỉ vay 1 gói duy nhất | 50-100 triệu | 6-10% | Thấp |
| Kết hợp 2-3 gói | 150-300 triệu | 8-9% | Trung bình |
| Vay tín dụng đen | 20-50 triệu | 20-50% | Rất cao |
Kết luận: nếu bạn biết tính toán, biết kết hợp các nguồn vốn ưu đãi, bạn hoàn toàn có thể vượt qua khó khăn về vốn mà không phải trả lãi cắt cổ.
Lời kết
Năm 2025, với những chính sách giúp mạnh mẽ từ Chính phủ, việc tiếp cận vốn vay ưu đãi cho hộ kinh doanh đã trở nên dễ dàng hơn bao giờ hết. Từ vốn chính sách với lãi suất thấp, đến các gói giúp hậu Covid còn hiệu lực, từ quỹ giúp doanh nghiệp nhỏ đến các chính sách giảm thuế, gia hạn thuế...
tất cả đều là "của để dành" mà Nhà nước dành cho người dân. Tôi biết có nhiều anh chị em vẫn còn e ngại, ngại giấy tờ, ngại thủ tục, ngại ngân hàng.Nhưng hãy nhớ: "Không ai cho không ai cái gì", muốn có vốn làm ăn thì phải chịu khó một chút. Và biết đâu, sau khi đọc bài viết này, bạn sẽ tìm được nguồn vốn phù hợp để phát triển công việc kinh doanh của mình.Hãy bắt đầu từ hôm nay: gọi điện, đến ngân hàng, hỏi thông tin. Đừng ngại, vì "có hỏi mới có đáp, có đi mới có đường".Chúc anh chị em kinh doanh thuận lợi!